Voorjaar 2013

Samenwerken aan slimme materialen

TenCate is partner in innovatiecentra en innovatieprojecten. Samen met het lectoraat Smart Functional Materials van Saxion (hoger beroepsonderwijs) wordt in een aantal projecten gewerkt aan nieuwe toepassingen met textiel (‘smart materials’) en verdere beperking van het gebruik van schaarser wordende grondstoffen en natuurlijke hulpbronnen. De onderwijsinstelling vormt zo een belangrijke schakel tussen theorie en praktijk. ‘Wij werken van conceptideeën naar concrete producten.’
 
TenCate is initiatiefnemer en / of partner in innovatieconsortia en -programma’s voor bijvoorbeeld thermoplastisch composieten (TAPAS en TPRC) en advanced materials (OICAM). De ontwikkeling van ‘slimme’ materialen is een van de elementen van technologische innovatie bij TenCate. Vaak zijn hieraan ook onderzoeks- en onderwijsinstellingen verbonden, zoals de Technische Universiteit in Delft, Universiteit Twente, het National Composites Centre in Bristol (Engeland) en Saxion in Enschede.
Smart Functional Materials is een van de lectoraten binnen het Kenniscentrum Design & Technologie van Saxion. Er zijn drie onderzoeksrichtingen: Digitale processen, Slimme textielen (textiel met slimme functionaliteiten, zoals coatings en elektronica) en Duurzaam textiel. Binnen projecten die rond een thema worden opgezet, werken onderzoekers en studenten samen met bedrijven en innovatiecentra. De hogeschool vormt zo een belangrijke schakel tussen theorie en praktijk.
 
smart materials
 
‘Het is de maatschappelijke taak van Saxion om per thematisch gebied toepassingsgericht onderzoek uit te voeren en dit te vertalen in toepassingen voor het MKB’, vertelt Ger Brinks (foto). Hij is directeur BMA-Techne (Business Technology Development) en lector Smart Functional Materials. ‘Wij werken van conceptideeën naar concrete producten. Wij doen níet aan de eindontwikkeling in een bedrijf.’
Een van die bedrijven is TenCate, ‘een belangrijke, grote speler, die bij veel projecten betrokken is. Binnen OICAM voeren Saxion-studenten al projecten uit. Afstudeerders kunnen voor een afstudeerproject vrijwel altijd bij TenCate of OICAM terecht’. 
 
Projecten
Voorbeelden van projecten waar TenCate bij betrokken is, zijn BETON, OOG en RIO. Binnen BETON (Biobased Economy Technology Oost-Nederland) richten Saxion, TenCate en andere partners zich op de ontwikkeling van biobased materialen: producten van natuurlijke grondstoffen, die biologisch afbreekbaar zijn en niet schadelijk voor mens en milieu. In het project BETON wordt gewerkt aan biobased geotextiel dat na een vooraf bepaalde tijd composteert. Voor de biobased garens onderzoeken de partners een te ontwikkelen afbreekbare biopolymeer op toepasbaarheid. Het nieuwe garen kan geschikt worden gemaakt voor toepassing in bijvoorbeeld TenCate Geotube® systemen. OOG is een draagbaar waarschuwingssysteem van Thales. Het systeem biedt de militair ‘beslissingsondersteuning’ als hij in onoverzichtelijk gebied (OOG), zoals bossen, duisternis en gebouwen, in vijandelijk vuur terechtkomt. 
Het project RIO (Recycling in ontwerp) is gericht op de herverwerking van textiel zonder dat de kwaliteit achteruitgaat of dat hiermee alleen laagwaardiger toepassingen mogelijk zijn. Saxion heeft inmiddels SaXcell™ ontwikkeld. Het is een vezel uit afvalkatoen van Texperium (zie blz. xx), die oplosbaar is gemaakt en vervolgens in een medium is uitgespoten. Deze geregenereerde cellulosevezel kan helpen te voldoen aan de groeiende vraag naar vezels. Bovendien draagt deze milieuvriendelijke productiewijze bij aan het terugdringen van milieubelastende processen en hoeft minder een beroep te worden gedaan op schaarser wordende grondstoffen.
Blue fabric (Tecawork Blue 65287)