Zomer 2014

Natuurbrandbestrijding – dynamisch en risicovol

TenCate Protective Fabrics richt zich onder meer op de markt voor gebouw- en natuurbrandbestrijding. Een natuurbrand is dynamischer dan een woningbrand. TenCate spant zich ervoor in dat ook deze brandbestrijders  beschikken over de juiste persoonlijke beschermingsmiddelen. Dat gebeurt op basis van onderzoek, ontwikkeling en end-usermarketing. 

TenCate Protective Fabrics ontwikkelt en produceert beschermende weefsels en multirisico-oplossingen voor persoonlijke bescherming. Een van de toepassingsgebieden is de brandweer. TenCate levert alle componenten voor de brandweerkleding: buitenlaag, vochtregulerende tussenlaag, thermisch beschermend weefsel, thermische voering en versterkingsweefsels. Dankzij een brede portfolio aan beschermingsoplossingen kan wereldwijd worden ingespeeld op specifieke eisen en omstandigheden. 

protective natuurbrandbestrijding hand crew
Foto: Mike Inman
Een apart segment binnen de brandweermarkt is de bestrijding van brand in bossen, heide- en duingebieden: natuurbrandbestrijding. Brand in een woning of bedrijfspand blijft, ongeacht de omvang, beperkt tot één plek. Een natuurbrand is dynamischer en ‘spannender’. Dat dynamische karakter maakt het ook gevaarlijker. Een dergelijke brand verplaatst zich. Het verloop ervan is veel moeilijker te voorspellen. Door opstijging van verbrandingsgassen en aanzuiging van koelere, zuurstofrijke lucht kunnen wervelingen ontstaan en enorme windsnelheden. Een vuurfront van meer dan 1 kilometer is geen uitzondering. Brandweerlieden kunnen ingesloten raken door de vlammen. Dat speelt in de Verenigde Staten, met de grote verscheidenheid aan landschappen, nog sterker. Het is fysiek zwaar werk, met relatief snelle warmteopbouw en veel vochtverlies. Voor bestrijders van een natuurbrand geldt dat zij lange diensten draaien. De beschermende kleding die ze dragen, moet speciaal worden ontworpen en vervaardigd om te voldoen aan de omstandigheden in het terrein. De training, aanpak en persoonlijke beschermingsmiddelen zijn dus wezenlijk anders dan bij een gebouw- of binnenbrandbestrijding. 

protective natuurbrandbestrijding rim fire 3
Foto: Mike Inman

Natuurbranden komen overal in de Verenigde Staten voor, maar variëren sterk in omvang en intensiteit. De meeste en grootste natuurbranden doen zich voor in het zuidelijke en westelijke deel en tijdens de zomermaanden. Temperatuur, hoeveelheid zuurstof en brandstof (brandbaar materiaal) zijn dan optimaal. De natuurbranden variëren van een paar vierkante meter tot wel honderdduizenden hectaren. Gemiddeld komen er in de VS per jaar meer dan 100.000 bosbranden voor, die tussen de anderhalf en twee miljoen hectare natuur kosten. Dit cijfer is inmiddels al naar boven bijgesteld. Dergelijke grote branden teisteren ook Alaska en Canada. 

protective natuurbrandbestrijding adriaan ter huurne
Adriaan ter Huurne

Ook Nederland kent sinds een jaar een specialistisch team (hand crew) voor natuurbrandbestrijding. Het is afkomstig uit de brandweerregio’s Twente en IJsselland. Adriaan ter Huurne gaf hiertoe de aanzet. Hij is vakspecialist repressie met natuurbrand als belangrijkste onderdeel bij Brandweer Twente en momenteel tevens kazernecoördinator Haaksbergen. Hij deed in 2009 gedurende drie maanden kennis op bij de San Bernardino County Fire Department  (California), hevelde deze kennis over naar Nederland en kon een eigen eenheid (hand crew) samenstellen en trainen.
Er zijn inmiddels twee teams van maximaal 20 man, die werken met Amerikaanse gereedschappen. Door natuurbranden in het Mastbos bij Breda en op de Hoge Veluwe bij Hoenderlo hebben zij inmiddels praktijkervaring opgedaan. De teams komen in actie wanneer brandweerwagens niet voldoende dichtbij kunnen komen. Met een container als magazijn gaan de manschappen te voet de brandhaard te lijf. Ze beschikken hierbij over vuurzwepen (houten stokken met ijzeren matteklopper), bijlen (Pulaski’s), McLeods-harken en waterrugzakken van elk 20 liter. 

Vlamvertragende beschermingsoplossingen
TenCate Protective Fabrics levert vlamwerende (FR) beschermingsoplossingen voor de US Forest Service (vergelijkbaar met Staatsbosbeheer) en is de grootste leverancier van FR-weefsels voor brandweerpakken. Door een balans aan te brengen tussen thermische bescherming met vochtregulatie en verkoelingseffecten zijn de weefsels bij uitstek geschikt voor de omstandigheden bij natuurbrandbestrijding. TenCate heeft technologieën die zijn ontwikkeld voor militaire toepassingen in Irak en Afghanistan benut voor gebruik door de brandweer. Zo wordt TenCate Defender® M nu ook toegepast voor bescherming van bosbrandweerlieden. In Australië wordt voor de natuurbrandweer TenCate Tecasafe® Plus gebruikt; dit materiaal is ook gewild in de VS. Voorbeelden van weefsels voor uitrukkleding die nu hun weg vinden in bosbrandbestrijding zijn TenCate Advance™ en TenCate Millenia™ XTL.

Blue fabric (Tecawork Blue 65287)